Podmioty realizujące projekt:

• Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe reprezentowane przez CKPŚ,
• ponad 120 nadleśnictw z 17 RDLP,
• Partnerzy projektu: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Centrum Ochrony Mokradeł

Okres realizacji:
2024-2029

Główny cel projektu:
przywrócenie funkcji lub utrzymanie stanu bagien, torfowisk i innych terenów podmokłych pozostających w zarządzie PGL LP na obszarach Natura 2000 i poza nimi na łącznej powierzchni co najmniej 10 450 ha do 30.06.2029.

Planowane działania będą ukierunkowane na ochronę siedlisk przyrodniczych oraz gatunków związanych z uwilgotnionymi (bagiennymi) obszarami zielonej infrastruktury, w szczególności wybranych siedlisk Natura 2000 tj.:
1) bagna, torfowiska i inne obszary podmokłe (7110, 7120, 7140, 7150, 7210, 7220, 7230),
2) użytki zielone (6410, 6430, 6440, 6510),
3) siedliska leśne (91D0, 91E0, 91F0).

Planowane działania obejmą 4 główne etapy:

1) Prace przygotowawcze, m.in.:

• ocena stanu i mapowanie siedlisk zgodnie z Metodyką monitoringu siedlisk przyrodniczych wg. GIOŚ,
• wyznaczenie stref buforowych wokół wybranych obszarów siedlisk przyrodniczych,
• opracowanie wskazań do prowadzenia zadań ochronnych i sposobów gospodarowania na siedliskach hydrogenicznych,
• przygotowanie niezbędnych wytycznych, ekspertyz, w tym ekspertyz hydrologicznych, dokumentacji technicznej oraz środowiskowej,

2) Działania z zakresu ochrony czynnej siedlisk i gatunków, zmierzające do zachowania i renaturyzacji siedlisk hydrogenicznych na terenach zarządzanych przez PGL LP, tj.:

• zwalczanie gatunków ekspansywnych lub obcych, w tym inwazyjnych,
• kośne i pastwiskowe użytkowanie terenu,
• wykaszanie okrajków siedlisk torfowiskowych, usuwanie podrostów drzew i krzewów, zmniejszanie zacienienia siedliska,
• budowa, odbudowa i przebudowa urządzeń piętrzących (głównie zastawek),
• zakup i montaż diverów, stacji hydro-meteo, piezometrów.

3) Monitoring hydrologiczny wybranych działań w połączeniu z monitoringiem przyrodniczym i weryfikacją przeprowadzonych działań, w tym m.in. weryfikacja terenowa na wybranych siedliskach.

4) Działania edukacyjne oraz informacyjne na temat zagrożeń i konieczności ochrony różnorodności biologicznej bagien, torfowisk i innych terenów podmokłych oraz ich funkcji i znaczenia dla całego społeczeństwa, w tym:

• upowszechnianie wypracowanych metodyk i dobrych praktyk wśród pracowników PGL LP oraz innych zarządców i użytkowników siedlisk hydrogenicznych i ich partnerów,
• organizacja wydarzeń edukacyjno-przyrodniczych,
• przeszkolenie edukatorów leśnych z tematyki ochrony mokradeł.

Działania będą skierowane do ogółu społeczeństwa, a w szczególności do następujących grup odbiorców: pracownicy LP, rolnicy, nauczyciele i edukatorzy, społeczności lokalne, rolnicy, turyści, mieszkańcy dużych miast, NGO, naukowcy, eksperci (projektanci i wykonawcy robót), instytucje zajmujące się ochroną przyrody, administracja rządowa i samorządowa, decydenci, jednostki naukowo-badawcze.

Planowane rezultaty projektu:

• Powierzchnia obszarów Natura 2000 objętych środkami ochrony i odtworzenia: ponad 10 tys. ha
• Zielona infrastruktura objęta wsparciem do celów innych niż przystosowanie się do zmian klimatu: 450 ha
• Zasięg działań/ kampanii edukacyjno-informacyjnych: 5000 osób

Planowana wartość projektu:

• Całkowity koszt realizacji projektu: 117 647 058 zł

• Kwota wydatków kwalifikowalnych: 117 647 058 zł

• Kwota dofinansowania z UE: 100 000 000 zł

#FunduszeUE

Podmioty realizujące Projekt:

• Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe reprezentowane przez CKPŚ
• 120 nadleśnictw z terenu 17 RDLP,
• 10 parków narodowych,
• Leśny Bank Genów Kostrzyca.

Planowany okres realizacji:

2024-2029

Cel projektu:

poprawa stanu ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt, występujących na obszarach Natura 2000 i w rezerwatach przyrody, leżących na gruntach zarządzanych przez Lasy Państwowe i parki narodowe.

Planowane działania:

• Zabiegi czynnej ochrony gatunków i siedlisk,
• Wykaszanie oraz usuwanie nalotów drzew i krzewów,
• Zwalczanie gatunków niepożądanych,
• Ograniczanie drapieżnictwa,
• Ochrona głuszca i cietrzewia,
• Ochrona zapylaczy,
• Ochrona ex situ,
• Edukacja, monitoring, wsparcie eksperckie.

Działania promocyjne i edukacyjne zostaną skierowane do następujących grup docelowych: podmiotów zaangażowanych w ochronę przyrody, pracowników LP, parków narodowych, uczelni wyższych, instytutów badawczych, NGO, a także ogółu społeczeństwa (w szczególności społeczności lokalnych z terenów, na których realizowany będzie projekt).

Planowane rezultaty:

• Powierzchnia siedlisk wspieranych w celu uzyskania lepszego statusu ochrony – 10 240 ha
• Liczba wspartych form ochrony przyrody – 4 szt.
• Liczba inwazyjnych gatunków obcych, wobec których podjęto działania ograniczające ich negatywny wpływ – 2 szt.
• Liczba gatunków zagrożonych, dla których wykonano działania ochronne – 20 szt.

Projekt stanowi kontynuację działań realizowanych przez Lasy Państwowe w ramach projektu współfinansowanego z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020.

Zasięg realizacji projektu pn. "Razem dla natury – ochrona gatunków i siedlisk na terenach cennych przyrodniczo"

Mapa 1. Nadleśnictwa oraz parki narodowe biorące udział w projekcie

Planowana wartość projektu:

• Całkowity koszt realizacji projektu oraz wysokość wydatków kwalifikowalnych: ok. 58,8 mln PLN
• Wartość dofinansowania: 50 mln PLN (85%)

#Fundusze UE

Podmioty realizujące projekt:

• Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państowe - Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych
• 153 nadleśnictw z 17 RDLP

Okres realizacji:

2024-2028

Cel główny projektu:

Celem projektu jest poprawa sprawności systemu wczesnego ostrzegania, prognozowania i szybkiego reagowania w sytuacji wystąpienia zagrożeń związanych z pożarami lasów pozostających w zarządzie PGL LP.

Cele szczegółowe:

• zwiększenie powierzchni leśnych objętych monitoringiem poprzez budowę, przebudowę i remont dostrzegalni przeciwpożarowych;
• sprawne lokalizowanie źródła zagrożenia za pomocą systemu monitorującego, obejmującego obszary leśne jak i poza lasami;
• poprawa dokładności prognozowanie zagrożenia pożarowego na podstawie danych meteorologicznych;
• skuteczne przystępowanie do gaszenia pożarów z udziałem sprawnego technicznie, nowoczesnego sprzętu poprzez zakup samochodów patrolowo-gaśniczych;
• zwiększenie dostępności miejsc zaopatrzenia w wodę, przydatne do ograniczania, rozprzestrzeniania, gaszenia i dogaszania pożarów lasów poprzez budowę, przebudowę i remont punktów czerpania wody.

Planowane działania:

W ramach projektu będą realizowane następujące działania:

• rozwój i modernizacja systemów wczesnego ostrzegania i prognozowania zagrożeń, w tym:
  • budowa, przebudowa i remont dostrzegalni przeciwpożarowych,
  • budowa i modernizacja masztów, wspierających funkcjonowanie systemu do lokalizacji pożarów,
  • budowa i doposażenie stacji meteorologicznych,
  • zakup nowoczesnego sprzętu umożliwiającego identyfikację i lokalizację pożarów oraz doposażenie PAD.

• wsparcie techniczne systemu ratowniczo-gaśniczego na wypadek wystąpienia pożarów lasów, w tym:
  • zakup samochodów patrolowo-gaśniczych;
  • budowa, przebudowa i remont punktów czerpania wody.

Projekt stanowi kontynuację działań realizowanych przez Lasy Państwowe w ramach projektu współfinansowanego z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020.

Planowane rezultaty projektu:

• Liczba wspartych obiektów dla celów ochrony przed pożarami lasów (dostrzegalnie przeciwpożarowe, maszty przekaźnikowe, maszty METEO) – 77 szt.
• Liczba zakupionych urządzeń wspierających system ochrony przed pożarami lasów (system do lokalizacji pożarów, doposażenie PAD, stacje METEO, samochody) – 199 szt.
• Liczba PCW (punkty czerpania wody) wybudowanych, przebudowanych lub wyremontowanych – 151 szt.

Bezpośrednimi odbiorcami projektu są nadleśnictwa, w których użytkowane będą powstałe lub modernizowane w projekcie obiekty oraz zakupiony z jego środków sprzęt. Innymi interesariuszami projektu będą podmioty, których zadaniem jest prowadzenie działań na rzecz ochrony przyrody lub nadzór nad obszarami chronionymi. Będą to zatem, poza jednostkami Lasów Państwowych, organy administracji publicznej odpowiedzialne za zadania związane z ochroną przyrody (RDOŚ, GDOŚ, parki narodowe, gminy, organy wydające decyzje administracyjne), pośrednio także jednostki korzystające z rezultatów projektu i wypracowanej wiedzy i doświadczeń (Straż Pożarna, OSP), okoliczni mieszkańcy, jak również ogół społeczeństwa.

Planowana wartość projektu:

• Całkowity koszt realizacji projektu: 160 309 276,71 zł
• Kwota wydatków kwalifikowalnych: 116 581 733,78 zł
• Kwota dofinansowania z UE: 92 927 299,99 zł

Poziom dofinansowania: 79,71%

#FunduszeUE

W ramach realizacji w Nadleśnictwie Jarosław projektu pn. „Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – zapobieganie, przeciwdziałanie oraz ograniczanie skutków zagrożeń związanych z pożarami lasów” (PPOŻ2) planowana jest budowa dwóch punktów czerpania wody (PCW) przy zbiornikach przeciwpożarowych w leśnictwach Korzenica i Kobylnica oraz remont dostrzegalni przeciwpożarowej w Leśnictwie Korzenica.

Nazwa projektu: Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – mała retencja oraz przeciwdziałanie erozji wodnej na terenach nizinnych

Zrealizowany w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 działanie 2.1 Adaptacja do zmian klimatu z zabezpieczeniem i zwiększeniem odporności na klęski żywiołowe, w szczególności katastrofy naturalne odraz monitoring środowiska

Okres realizacji: 2016-2023 r.

Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe
przy wsparciu Centrum Koordynacji Projektów Środowiskowych jako jednostki realizującej projekt (JRP)

Cel projektu: wzmocnienie odporności na zagrożenia związane ze zmianami klimatu w nizinnych ekosystemach leśnych.

Cele uzupełniające:
•    odbudowa cennych ekosystemów naturalnych, a tym samym pozytywny wpływ na ochronę różnorodności biologicznej;
•    ocena skutków przyrodniczych wykonywanych zadań realizowana poprzez prowadzenie monitoringu porealizacyjnego wybranych zadań adaptacyjnych.

Podejmowane działania były ukierunkowane na zapobieganie powstawaniu lub minimalizację negatywnych skutków zjawisk naturalnych takich jak: niszczące działanie wód wezbraniowych, powodzie i podtopienia, susza i pożary.

W ramach projektu realizowane zostały inwestycje związane z:
•    budową, przebudową, odbudową i poprawą funkcjonowania zbiorników małej retencji, wraz z niezbędną infrastrukturą umożliwiającą czerpanie wody do celów przeciwpożarowych przez jednostki PSP;
•    budową, przebudową, odbudową i poprawą funkcjonowania małych urządzeń piętrzących w celu spowolnienia odpływu wód powierzchniowych oraz ochrony gleb torfowych;
•    adaptacją istniejących systemów melioracyjnych do pełnienia funkcji retencyjnych z zachowaniem drożności cieku dla ryb;
•    przeciwdziałaniem nadmiernej erozji wodnej – np. poprzez zabezpieczanie brzegów i stoków;
•    przebudową i rozbiórką obiektów hydrotechnicznych niedostosowanych do wód wezbraniowych (mostów, przepustów, brodów).

O oddziaływaniu obiektów retencyjnych decyduje nie ich wielkość, ale liczba urządzeń w zlewni, co przekłada się na ich efektywność na dużą skalę. Budowane były w większości małe obiekty/budowle o prostej konstrukcji z zastosowaniem materiałów naturalnych. Ponieważ obiekty te spełniają głównie funkcje ekologiczne – z założenia są przyjazne dla środowiska. Wszystkie projektowane budowle zostały dostosowane do lokalnych warunków przyrodniczo-krajobrazowych, w tym w taki sposób, aby umożliwić swobodne przemieszczanie się organizmów wodnych.

Zasięg realizacji projektu pn. "Kompleksowy projekt adaptacji lasów i leśnictwa do zmian klimatu – mała retencja oraz przeciwdziałanie erozji wodnej na terenach nizinnych"

Mapa 1. Nadleśnictwa realizujące projekt

Efekty

Za najistotniejszy, mierzalny efekt projektu uznano przede wszystkim retencjonowanie wody. Nie mniej ważny jest również wpływ małej retencji na ochronę przyrody: zbiorniki powstałe w ramach projektu nie tylko przyczyniają się do poprawy bilansu wodnego i uwilgotnienia siedlisk leśnych, lecz także stały się ważną ostoją wodnej fauny i flory, służą jako wodopoje dla leśnych zwierząt i pełnią funkcje biofiltrów.

Osiągnięte wskaźniki:

• objętość retencjonowanej wody: 2 544 674,61 mln m³
• pojemność obiektów małej retencji: 3 985 194,74 mln m³
• liczba obiektów piętrzących wodę lub spowalniających jej odpływ: 1 349 szt.

Wartość projektu

Całkowity koszt realizacji projektu: 246 495 660,08 zł

Kwota wydatków kwalifikowalnych: 191 222 163 zł

Kwota dofinansowania z funduszy europejskich: 162 538 838,55 zł

Nadleśnictwo Jarosław w ramach projektu zrealizowało budowę trzech przepustów pod koroną drogi leśnej.

Kwota wydatków kwalifikowalnych wyniosła: 50 753,12 zł

Projekt pn. „Zwiększanie możliwości retencyjnych oraz przeciwdziałanie powodzi i suszy w ekosystemach leśnych na terenach nizinnych" realizowany w ramach III Priorytetu Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.
 

Budżet projektu: ok. 196 mln zł.
Czas realizacji: 2007 – 2014 r.
Beneficjent: Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe.

Celem projektu jest retencja wód powierzchniowo-gruntowych w obrębie zlewni przy jednoczesnym zachowaniu i wspieraniu krajobrazu naturalnego. Realizacja działań w projekcie przyczynia się do zatrzymania nadmiaru wód opadowych na terenach leśnych, spłaszczenia fali powodziowej w niższych partiach zlewni, odtworzenia naturalnych warunków wodnych torfowisk i mokradeł oraz podtrzymania poziomu wód gruntowych i podziemnego zasilania źródlisk.
Projekt realizowany na terenie 178 nadleśnictw w 17 regionalnych dyrekcjach Lasów Państwowych

W ramach RDLP w Krośnie w projekcie uczestniczą nadleśnictwa: Głogów, Jarosław, Kolbuszowa, Leżajsk, Oleszyce, Sieniawa i Tuszyma. W wyniku realizacji projektu zostanie wykonanych 13 zbiorników o możliwości retencjonowania wody w ilości ok. 330 000 m3. Łączny szacowany koszt wydatków kwalifikowanych wynosi ok. 3,7 mln zł netto.

Nadleśnictwo Jarosław wybudowało w ramach projektu dwa zbiorniki wodne:

• Czerniawka
• Kalników

mające na celu retencjonowanie wody w ilości ponad 111 800 m3 łącznie. Koszty całej inwestycji to ponad   1 022 845,34 zł.